Τετάρτη 6 Μαρτίου 2013

Aνησυχία για το σχολικό εκφοβισμό (bullying)-Ημέρα κατά της σχολικής βίας την Τετάρτη 6 Μαρτίου στα σχολεία




Οι κλήσεις στην Εθνική Τηλεφωνική Γραμμή για τα Παιδιά SOS 1056 καθημερινά αυξάνονται σε σχέση με το φαινόμενο του σχολικού εκφοβισμού ή αλλιώς bullying . Γονείς, εκπαιδευτικοί και μαθητές καλούν ζητώντας συμβουλές για το πώς να διαχειριστούν τέτοια φαινόμενα, μέσα στα οποία νοιώθουν εγκλωβισμένοι (πηγή: Το χαμόγελο του παιδιού). 

Η απόκτηση γνώσης σε όλες τις καταστάσεις είναι το πρώτο και βασικό βήμα που πρέπει να γίνει για να μπορεί κάποιος να αντιμετωπίσει τέτοιες καταστάσεις. Και στο σχολικό εκφοβισμό το πρώτο που πρέπει να ειπωθεί είναι τι δεν είναι σχολικός εκφοβισμός.


Σχολικός εκφοβισμός λοιπόν δεν είναι μια διαμάχη, σύγκρουση μεταξύ δυο μαθητών ή μαθητριών, δεν είναι το πείραγμα, το αστείο προς κάποιον συμμαθητή που γίνονται σε συγκεκριμένο χρόνο, δεν έχουν συνέχεια και δεν επηρεάζουν  την συναισθηματική κατάσταση των παιδιών. Ο σχολικός εκφοβισμός είναι ένα πιο σύνθετο φαινόμενο που αυτό που τον ξεχωρίζει από το πείραγμα και τον τσακωμό, είναι η ένταση του, η διάρκεια του,  η ανισορροπία δύναμης μεταξύ των εμπλεκόμενων μερών και η συναισθηματική επίδραση που έχει πάνω στα παιδιά.


Με λίγα λόγια ο σχολικός εκφοβισμός είναι μια κατάσταση επαναλαμβανόμενη, κατευθύνεται σε συγκεκριμένα παιδιά από παιδιά (πολλές φορές και ομάδα παιδιών) που υπερέχουν σωματικά  και έχουν ως αποτέλεσμα το παιδί που εκφοβίζεται να νοιώθει απομονωμένο, να βιώνει άγχος και φόβο, να παρουσιάζει σχολική άρνηση και διάφορες συναισθηματικές δυσκολίες.


Γενικά ο σχολικός εκφοβισμός μπορεί να περιλαμβάνει :

§         Χτυπήματα

§         Απειλές, εκβιασμό, πειράγματα, παρατσούκλια, κοροϊδία , διάδοση φημών

§         Εσκεμμένο αποκλεισμό μαθητών από διάφορες κοινωνικές και σχολικές  δραστηριότητες,

§         Σεξουαλική παρενόχληση

§         Κλοπές ή και Ζημιές στα προσωπικά αντικείμενα του παιδιού που βιώνει εκφοβισμό
§         Ηλεκτρονικό bullying cyber bullying. Το cyberbullying είναι ο εκφοβισμός που προκαλείται διαμέσου της χρήσης ηλεκτρονικών υπολογιστών, κινητών τηλεφώνων και άλλων ηλεκτρονικών συσκευών



Σύμφωνα με την έρευνα στην ιστοσελίδα esos.gr 
  • Ποσοστό 8,5% των εφήβων αναφέρουν ότι υφίστανται σχολικό εκφοβισμό (bullying) τουλάχιστον 2 με 3 φορές το μήνα, ενώ 1 στους 6 (15,8%) ότι εκφοβίζουν οι ίδιοι άλλους με την ίδια συχνότητα. Οι μαθητές που εκφοβίζουν άλλους είναι κυρίως αγόρια ενώ εκείνοι που υφίστανται εκφοβισμό είναι τόσο αγόρια όσο και κορίτσια.
    Τα παραπάνω αναφέρει έρευνα του Ερευνητικού Πανεπιστημιακού Ινστιτούτου Ψυχικής Υγιεινής   με θέμα «Εφηβοι και βία.
    Σύμφωνα επίσης με την έρευνα:
  • Το 2010 σε σύγκριση με το 2002, διαπιστώνεται σημαντική αύξηση στο ποσοστό των εφήβων που αναφέρουν ότι έχουν υπάρξει θύτες εκφοβισμού (15,8% και 9,1%, αντίστοιχα) ενώ το ποσοστό μαθητών που έχουν υπάρξει θύματα εκφοβισμού μένει αμετάβλητο.
  • Οι τρόποι εκφοβισμού που αναφέρονται συχνότερα από τους εφήβους είναι, κατά σειρά, τα λεκτικά πειράγματα, τα πειράγματα/ χειρονομίες σεξουαλικού περιεχομένου, η διάδοση φημών και συκοφαντιών και τα πειράγματα/ενοχλήσεις μέσω ηλεκτρονικού υπολογιστή και κινητού τηλεφώνου.
  •  Ένα στα 4 αγόρια (23,9%) αναφέρει ότι κατά τη διάρκεια
    του τελευταίου χρόνου ήρθε στα χέρια με κάποιον ή κάποιους άλλους τουλάχιστον 3 φορές. Το αντίστοιχο ποσοστό για τα κορίτσια είναι σημαντικά χαμηλότερο (8,3%).


Εκφοβισμός και χαρακτηριστικά των εφήβων

  • Οι έφηβοι που προέρχονται από οικογένειες με χαμηλό οικονομικό επίπεδο υφίστανται εκφοβισμό σε υψηλότερο ποσοστό συγκριτικά με εκείνους που προέρχονται από οικογένειες μεσαίου ή ανώτερου οικονομικού επιπέδου. Δεν βρέθηκε συσχέτιση μεταξύ του εκφοβισμού και της εθνικότητας των εφήβων.
  • Οι έφηβοι που υφίστανται εκφοβισμό αναφέρουν σε υψηλότερα ποσοστά ότι έχουν κακή υγεία και ότι είναι δυσαρεστημένοι από την εξωτερική τους εμφάνιση, συγκριτικά με τους εφήβους που δεν υφίστανται εκφοβισμό.
  • Οι μαθητές-θύτες εκφοβισμού όσο και οι μαθητές-θύματα εμφανίζουν συμπτώματα ψυχολογικών διαταραχών σε υψηλότερο ποσοστό από τους υπόλοιπους εφήβους.
  • Τόσο οι μαθητές-θύτες εκφοβισμού και λιγότερο τα θύματα αναφέρουν σε υψηλότερο ποσοστό συγκριτικά με τους υπόλοιπους μαθητές ότι δεν τους αρέσει το σχολείο. Επίσης, οι θύτες αναφέρουν ότι απουσιάζουν συχνά από αυτό και τα θύματα ότι δεν έχουν καλές σχέσεις με τους συμμαθητές τους.
  • Οι μαθητές-θύματα εκφοβισμού αναφέρουν ότι έχουν δύσκολη επικοινωνία με τους γονείς τους σε υψηλότερο ποσοστό, συγκριτικά με τους συνομηλίκους τους και οι μαθητές-θύτες αναφέρουν σε υψηλότερο ποσοστό ότι έχουν αυστηρούς/ αυταρχικούς γονείς. 

Στο πλαίσιο αντιμετώπισης αυτού του προβλήματος, με δική της πρωτοβουλία η εισαγγελέας Ανηλίκων Ελένη Κωστίδου ξεκινάει επισκέψεις σε σχολεία της Θεσσαλονίκης , προκειμένου να ενημερώσει δασκάλους, καθηγητές και διευθυντές για τη σχολική βία (πηγή:esos.gr)
§ 
      
Στο μεταξύ το υπουργείο Παιδείας με εγκύκλιο του καλεί για τις 6 Μαρτίου , Ημέρα της Σχολικής βίας και του εκφοβισμού , τις σχολικές μονάδες Α/θμιας και Β/θμιας Εκπαίδευσης να αφιερώσουν χρόνο (δύο ή περισσότερες διδακτικές ώρες με απόφαση του συλλόγου διδασκόντων) σε δράσεις – συζητήσεις – εκδηλώσεις κατά του σχολικού εκφοβισμού με στόχο την ευαισθητοποίηση των σχολικών κοινοτήτων και την επαγρύπνηση όλων των μελών τους για την έγκαιρη παρέμβαση, ώστε να περιοριστούν οι δίαυλοι εκδήλωσης της βίας στη ζωή των ανηλίκων και να αποτραπούν οι αρνητικές της συνέπειες στις διαπροσωπικές τους σχέσεις.
Το υπουργείο καλεί τους  Περιφερειακούς Διευθυντές Α/θμιας  & Δ/θμιας Εκπ/σης   να δώσουν σχετικές οδηγίες και κατευθύνσεις προς στους Προϊσταμένους Επιστημονικής & Παιδαγωγικής Καθοδήγησης Α/θμιας Εκπ/σης, τους Σχολικούς Συμβούλους, τους Διευθυντές Α/θμιας και Β/θμιας Εκπ/σης και τους Διευθυντές των σχολικών μονάδων Α/θμιας και Δ/θμιας Εκπ/σης  όλης της χώρας  να συμβάλουν ενεργά στην αποτελεσματική προετοιμασία και υλοποίηση δράσεων ώστε η 6η  Μαρτίου να είναι η απαρχή μιας συντονισμένης παρέμβασης στο χώρο των σχολείων με στόχο την πρόληψη και την αντιμετώπιση φαινομένων σχολικής βίας και εκφοβισμού.
Κατά την ημέρα αυτή , σύμφωνα με την εγκύκλιο του υπουργείου Παιδείας είναι δυνατόν να διοργανωθούν:
- Ανάπτυξη συζητήσεων με τους μαθητές στις τάξεις με θέματα που αφορούν τη βία, τις αιτίες που την προκαλούν, τους τρόπους εκδήλωσης κ.λ.π.. Είναι σκόπιμο να ακούγεται η γνώμη των μαθητών και να προκύπτουν ιδέες για εναλλακτικούς τρόπους πρόληψης, αντιμετώπισης, ανάληψης ευθυνών και ρόλων, ανάλογα με τις ειδικές συνθήκες του κάθε σχολείου.
- Βιβλιοπαρουσιάσεις και συζητήσεις μεταξύ μαθητών, με αφορμή βιβλία που αναφέρονται στην σχολική βία, ύστερα από κατάλληλη προεργασία και με  πρωτοβουλία παρουσιάσεων από τους ίδιους τους μαθητές.
- Προβολές ταινιών συναφούς θεματολογίας, που ανταποκρίνονται στο ηλικιακό και γνωστικό επίπεδο των μαθητών, ακολουθούμενες από σχετικές συζητήσεις και περαιτέρω δράσεις.
- Δημιουργία αφισών ή/και φυλλαδίων με μηνύματα και πληροφορίες κατά της βίας, χρησιμοποιώντας κολλάζ, ζωγραφική και άλλα εργαλεία των νέων τεχνολογιών.
- Εικαστικά εργαστήρια με δημιουργίες των μαθητών σχετικά με τη βία, ακολουθούμενα από συζήτηση και έκθεση των έργων σε χώρους του σχολείου, πιθανά δε και με δημιουργία σχετικών τοιχογραφιών σε επιλεγμένους χώρους της σχολικής μονάδας.
- Παρουσιάσεις σχετικά με επιμέρους άξονες της θεματολογίας, από ομάδες μαθητών σχολείων, βασισμένες σε έρευνες υλικού από το διαδίκτυο, συζητήσεις, συμπλήρωση ερωτηματολογίων, καταγραφή απόψεων και αξιοποίηση σύγχρονων μέσων επικοινωνίας και νέων τεχνολογιών.
- Θεατρικά, μουσικά ή/και χορευτικά δρώμενα, σε σχολικές μονάδες όπου υπάρχουν εκπαιδευτικοί με εξειδικευμένη επιμόρφωση, ώστε να αναδειχθούν θέματα σχετικά με την πρόληψη και αντιμετώπιση και ειρηνική επίλυση της βίας.
- Αναρτήσεις στο διαδίκτυο, σε σχολικά sites / blogs, αναφορικά με δράσεις και έρευνες σχετικά με το φαινόμενο.
- Συναντήσεις Σχολικών Συμβουλίων, Σχολικών Συμβούλων και Υπευθύνων Αγωγής Υγείας-Σχολικών δραστηριοτήτων με συμμετοχή εκπροσώπων των εκπαιδευτικών, των μαθητών και των γονέων, με θέμα την βελτίωση της λειτουργίας της σχολικής μονάδας, με στόχο τη συστηματική πρόληψη, διαμεσολάβηση και ουσιαστική αντιμετώπιση περιστατικών βίας.
- Πραγματοποίηση διαδραστικών ομιλιών και βιωματικών σεμιναρίων για το φαινόμενο από εξειδικευμένους επιστήμονες σε ομάδες γονέων, εκπαιδευτικών και μαθητών, σε χρόνο εκτός της λειτουργίας του σχολείου.




Δευτέρα 7 Ιανουαρίου 2013

ΦΙΛΟΛΟΓΟΙ: Η Ιστορία ανατίθεται σε εκπαιδευτικούς που αδυνατούν να το διδάξουν...



Αναδημοσίευση από το ρεπορτάζ του esos.gr της καταγγελίας του Πανελληνίου Συλλόγου αναπληρωτών Φιλολόγων.

"Το υπουργείο Παιδείας κωφεύει στις καταγγελίες μας και τις συνεχίζει απροκάλυπτα, αναθέτοντας το πρωτεύον για εμάς μάθημα της Ιστορίας σε ειδικότητες που αδυνατούν να το διδάξουν..."
Την καταγγελία αυτή κάνει ο Πανελλήνιος Σύλλογος Αναπληρωτών Φιλολόγων, με επιστολή διαμαρτυρίας και καλεί τον υπουργό Παιδείας να πάρει θέση.
ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΔΙΑΜΑΡΤΥΡΙΑΣ ΠΑΣΑΦ
Ο Σύλλογος αναπληρωτών φιλολόγων, θέλοντας να προασπίσει τα
δικαιώματα όλων των μαθητών στην εκπαίδευση και κυρίως εκείνων που δίνουν Πανελλήνιες εξετάσεις, είναι αναγκασμένος, από την άσχημη τροπή που έχουν πάρει τα πράγματα στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση, να προβεί στις κάτωθι καταγγελίες:

1) Καταγγέλλουμε την αυθαίρετη απόφαση του υπουργείου να συγχωνεύσει τμήματα, κυρίως στις κατευθύνσεις, δημιουργώντας τμήματα με 30 μαθητές, γεγονός που κρίνεται όχι μόνο παράνομο αλλά και αντιπαιδαγωγικό! Το παραπάνω γεγονός έχει επιπτώσεις όχι μόνο στην εκπαιδευτική διαδικασία, αφού καλείται ο εκπαιδευτικός να προετοιμάσει τους μαθητές για τις Πανελλήνιες εξετάσεις κάτω από δυσμενείς συνθήκες, αλλά και στους συναδέλφους που στην κυριολεξία εξοβελίζονται από το σχολείο ως υπεράριθμοι.
2) Ενώ έχουμε δηλώσει επανειλημμένως ότι είμαστε αντίθετοι στην αύξηση ωρών του ορίου των β' αναθέσεων, το υπουργείο απλά κωφεύει στις καταγγελίες μας και τις συνεχίζει απροκάλυπτα, αναθέτοντας το πρωτεύον για εμάς μάθημα της Ιστορίας σε ειδικότητες που αδυνατούν να το διδάξουν..
3) Το υπουργείο λαμβάνοντας υπόψη ότι η οικονομική κρίση πλήττει όλα τα οικονομικά στρώματα της κοινωνίας και δεδομένου ότι οι γονείς αδυνατούν να ανταποκριθούν στα έξοδα των φροντιστηρίων, οφείλει να κατανοήσει ότι όλοι στρέφονται στη δημόσια παιδεία, η οποία με τη σειρά της, αντί να ενδυναμωθεί, αποψιλώνεται και υποβαθμίζεται το έργο της.
Καλούμε γι' αυτό το λόγο τον Υπουργό Παιδείας να πάρει θέση για τα παραπάνω περιστατικά.
ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΩΝ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ (ΠΑΣΑΦ)


Τετάρτη 2 Ιανουαρίου 2013

2013...ας προσπαθήσουμε να δούμε το ποτήρι μισογεμάτο...




Πολλές και ειλικρινείς ευχές για υγεία, προκοπή,
προσωπική και οικογενειακή ισορροπία,
αντιμετωπίσιμες δυσκολίες και 
μεγάλες χαρές το νέο έτος.


Δευτέρα 24 Δεκεμβρίου 2012

ευχές για καλές γιορτές





Υγεία, προσωπική προκοπή, 
οικογενειακή ισορροπία, 
ευημερία στους ανθρώπους 
και... όχι μόνο στους αριθμούς.  

Κυριακή 18 Νοεμβρίου 2012

H «βραχεία λίστα» του Βραβείου Αναγνωστών 2012 ανακοινώνεται …σήμερα αρχίζει η ψηφοφορία του κοινού



Το Εθνικό Κέντρο Βιβλίου (ΕΚΕΒΙ), σε συνεργασία με την ΕΡΤ, ξεκινά από σήμερα τη διαδικασία ψηφοφορίας για το Βραβείο Αναγνωστών 2012, δίνοντας την ευκαιρία στο αναγνωστικό κοινό να αναδείξει το αγαπημένο ελληνικό μυθιστόρημα της χρονιάς.
Σύμφωνα με τη διαδικασία του βραβείου, οι Λέσχες Ανάγνωσης σε όλη την επικράτεια, ως υπεύθυνες για την κατάρτιση της «βραχείας λίστας», έλαβαν από το ΕΚΕΒΙ τον κατάλογο των 399 μυθιστορημάτων που κυκλοφόρησαν την περίοδο 1/10/2011 – 30/9/2012 (όπως προκύπτουν από τα στοιχεία της βάσης δεδομένων της Βιβλιονέτ).
Η «βραχεία λίστα» περιλαμβάνει 19 μυθιστορήματα, 4 περισσότερα από τις προηγούμενες χρονιές του βραβείου, εξαιτίας της ισοψηφίας που προέκυψε στην καταμέτρηση.
Για μία ακόμη χρονιά, οι επιλογές επιβεβαιώνουν το αναγνωστικό επίπεδο των μελών που παίρνουν μέρος στις δραστηριότητες των Λεσχών, αποτελώντας ένα αντιπροσωπευτικό δείγμα ποιοτικής προσέγγισης της σύγχρονης ελληνικής πεζογραφίας.



 Διαδικασία ψηφοφορίας

Πότε ψηφίζετε:
15 Νοεμβρίου – 9 Δεκεμβρίου 2012

Πώς ψηφίζετε:
Στείλτε με sms (χρέωση απλού μηνύματος)
τον κωδικό που αντιστοιχεί στο βιβλίο της επιλογής σας, στο 54160

Πολύ χιόνι μπροστά στο σπίτι της Νίκης Αναστασέα (ΒΑ 1)
Ισλα Μπόα του Χρήστου Αστερίου (ΒΑ 2)
Κυριακή απόγευμα στη Βιέννη της Μάρως Βαμβουνάκη (ΒΑ 3)
Η γυναίκα της βορινής κουζίνας της Ελένης Γκίκα (ΒΑ 4)
Αννα Σικελιανού: ο έρωτας και τ’ όνειρο
των Κ. Γουργουλιάνη – Ν. Κ. Κυριαζή (ΒΑ 5)
Εγώ, ο Ζάχος Ζάχαρης της Λένας Διβάνη (ΒΑ 6)
Οι αλεπούδες του Γκόσπορτ του Μένη Κουμανταρέα (ΒΑ 7)
Κάθετη έξοδος του Πασχάλη Λαμπαρδή (ΒΑ 8)
Περαίωση του Πέτρου Μάρκαρη (ΒΑ 9)
Γυναίκα μπονσάι της Βούλας Μάστορη (ΒΑ 10)
Τα τέσσερα χρώματα του καλοκαιριού του Τεύκρου Μιχαηλίδη (ΒΑ 11)
Στην άκρη της νύχτας του Κώστα Μουρσελά (ΒΑ 12)
Πώς τελειώνει ο κόσμος της Μαρίας Ξυλούρη (ΒΑ 13)
Σκοτεινές επιγραφές του Αλέξη Πανσέληνου (ΒΑ 14)
Οι καιροί της μνήμης του Θοδωρή Παπαθεοδώρου (ΒΑ 15)
Ο θεός αυτοπροσώπως του Σάκη Σερέφα (ΒΑ 16)
Φιλμ νουάρ του Δημήτρη Στεφανάκη (ΒΑ 17)
Για την αγάπη της γεωμετρίας της Σώτης Τριανταφύλλου (ΒΑ 18)
Ο κόσμος στα μέτρα του του Χρήστου Χωμενίδη (ΒΑ 19)

Κάθε αναγνώστης έχει δικαίωμα για μία μόνο ψήφο.

Η ψήφος σας καταχωρείται αυτόματα
στο σύστημα τηλεφωνικών δημοσκοπήσεων της ΕΡΤ.


Για το βιβλίο του Σερραίου συγγραφέα Πασχάλη Λαμπαρδή να σας θυμίσω την βιβλιοπαρουσίαση που έγινε στη Δημόσια Βιβλιοθήκη Σερρών στις
15 Φεβρουαρίου 2012, όπου είχα την ευκαιρία να μιλήσω για την "κάθετη έξοδο" που μας προτείνει ο συγγραφέας ως λύση για τα πολλά και περίπλοκα αδιέξοδα της εποχής μας...

Παρασκευή 12 Οκτωβρίου 2012

"Από τον Πλάτωνα στον Βολταίρο και τον Κοραή: Η Αρχαία Ελληνική Φιλοσοφία και ο Διαφωτισμός"



Η έκθεση του Αρχαιολογικού Μουσείου Θεσσαλονίκης (12/10/2012-27/01/2013)στοχεύει να ενώσει με το νήμα της αφήγησης το ύψιστο, ίσως, δημιούργημα του αρχαίου ελληνικού πνεύματος, τη Φιλοσοφία, με ένα σπουδαίο πνευματικό και φιλοσοφικό ευρωπαϊκό κίνημα, τον Διαφωτισμό και την ελληνική εκδοχή του, τον Νεοελληνικό Διαφωτισμό και ακόμα παραπέρα να προβάλει μηνύματα που συνδέονται με τη σύγχρονη εποχή, μια εποχή που οι σταθερές μας δοκιμάζονται και όλοι μας αναζητούμε εναγωνίως πνευματικά και ηθικά στηρίγματα, για να κρατηθούμε όρθιοι. Στο πλαίσιο της πολυδιάστατης παρουσίασης του θέματος, θα εκτεθούν αντικείμενα από το Λούβρο και ελληνικά μουσεία/φορείς. Από το μουσείο του Λούβρου δύο προτομές του Βολταίρου και του Ρουσσώ, του 1778, του Jean-Antoine HOUDON, καθώς και ένα μετάλλιο με ανάγλυφη απεικόνιση του Λουδοβίκου του ΙΕ’, του Jacques- Nicolas Röettiers de la Tour.  Από την Ιστορική και Εθνολογική Εταιρεία της Ελλάδος-Εθνικό Ιστορικό Μουσείο, χαλκογραφίες, λιθογραφίες και εκδόσεις της περιόδου του Νεοελληνικού Διαφωτισμού. Από τη Βουλή των Ελλήνων - Βιβλιοθήκη-Ειδικές Συλλογές, σπάνιες εκδόσεις της ίδιας περιόδου. Από το Αρχαιολογικό Μουσείο Δίου και την Εθνική Πινακοθήκη γλυπτά, καθώς επίσης έργα γλυπτικής από τη συλλογή του ΑΜΘ.
Για περισσότερες πληροφορίες στη σελίδα του Αρχαιολογικού Μουσείου Θεσσαλονίκης.

Πέμπτη 20 Σεπτεμβρίου 2012

Φοιτητής, φοιτήτρια στην Ελλάδα της κρίσης...

Η ανακοίνωση των σχολών στις οποίες εισάγονται οι μαθητές και οι μαθήτριες για τα ΑΕΙ και τα ΤΕΙ της χώρας, σηματοδότησε και φέτος την ολοκλήρωση για τα παιδιά και τις οικογένειές τους μιας μακροχρόνιας προσπάθειας που περιλαμβάνει πολύ κόπο, αγωνία, ψυχολογικές διακυμάνσεις, δοκιμασία αντοχών σωματικών και ψυχικών για όλους τους  εμπλεκόμενους και τέλος χαρά και επιβράβευση ή το αντίθετο. Οι πρόσφατες αλλαγές στη ζωή όλων μας που επέφερε η οικονομική κρίση, η παραζάλη της οικονομικής και κοινωνικής αβεβαιότητας, η ανασφάλεια για το μέλλον της επαγγελματικής κατάστασης και η αδυναμία της κάθε οικογένειας να προγραμματίσει το άμεσο και προσεχές, πόσο μάλλον το μακροχρόνιο μέλλον της, δημιούργησαν μια κατάσταση στα σπίτια των οικογενειών με υποψηφίους που δεν έχει προηγούμενο.
Παλαιότερα η εισαγωγή στο Πανεπιστήμιο αντιμετωπιζόταν ως γεγονός που η επίτευξη του σηματοδοτούσε ταυτόχρονα την επαγγελματική αποκατάσταση του παιδιού, άμεσα ή με μια καθυστέρηση κάποιου εύλογου χρονικού διαστήματος. Όταν ανακοινωνόταν το όνομα του “επιτυχόντος” στο ραδιόφωνο (θα θυμούνται οι μεγαλύτεροι/-ες  τις συναθροίσεις στα σπίτια συγγενών και φίλων για να καμαρώσουν όλοι μαζί ακούγοντας από τον εκφωνητή της κρατικής ραδιοφωνίας το όνομα του εισακτέου που ανακοινωνόταν σε πολύωρης διάρκειας  εκπομπή στο ραδιόφωνο), οι προσφωνήσεις “γιατρέ μου”, “μηχανικέ μου”  κτλ, είχαν νόημα γιατί ο υποψήφιος κάποια στιγμή, θα κατόρθωνε να ασκήσει το επάγγελμα για το οποίο προοριζόταν.
Επιπρόσθετα ήταν ομολογουμένως πιο περιορισμένες οι επιλογές οι σχολές και τα επαγγελματικά πεδία, γνωστό σε γενικές γραμμές το περιεχόμενο και τα επαγγελματικά δικαιώματα της κάθε μίας και το μόνο που αρκούσε είναι να συγκεντρωθεί ο υποψήφιος στη σωστή και συστηματική προετοιμασία που θα του εξασφάλιζε την εισαγωγή στη σχολή που αγνοούσε σαφώς το ακριβές περιεχόμενο των σπουδών αλλά γνώριζε από το οικογενειακό ή κοινωνικό του περιβάλλον, σε πια επαγγελματική λίγο έως πολύ αποκατάσταση οδηγούσε.
Διαπιστώνουν γονείς και εκπαιδευτικοί τα τελευταία χρόνια πως οι σημερινοί έφηβοι δεν έχουν στη πλειοψηφία τους ζήλο, μεράκι και όραμα για κάποιο επαγγελματικό στόχο. Είναι όμως άραγε δικαιολογημένη αυτή η σύγχυση και το ψυχολογικό μπέρδεμα των σημερινών νέων; Τι μηνύματα εισπράττουν στο κοινωνικό περιβάλλον που ζουν; Έχουν πρόσβαση στα κοινωνικά δρώμενα από ποικίλες πηγές: ποικίλα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης, έντυπος και ηλεκτρονικός τύπος, κοινωνικά δίκτυα που πολλαπλασιάζουν, αναπαράγουν και σχολιάζουν τις ειδήσεις με εκπληκτική αποτελεσματικότητα και ταχύτητα. Βομβαρδίζονται τα σημερινά παιδιά από πληροφορίες που αποδομούν τις παραδοσιακές αξίες που αποτελούσαν το στηλοβάτη της ελληνικής κοινωνίας και δημιουργούσαν κοινωνικά πρότυπα προς μίμηση σε παλαιότερες εποχές. Αν άκουγε κανείς πρόσφατα τις ομιλίες και τις τοποθετήσεις των παιδιών στη Βουλή των Εφήβων θα συνειδητοποιούσε συγκλονισμένος τη δυστυχία των σημερινών εφήβων που βρέθηκαν εγκλωβισμένοι σε μια σαθρή κοινωνική πραγματικότητα, που άλλοι χρόνια τώρα δημιούργησαν και μέσα στην οποία καλούνται ωστόσο αυτοί να ζήσουν, να εργαστούν, να ονειρευτούν, να δημιουργήσουν. Καταπέλτης ο λόγος των παιδιών για τη διαφθορά που μαστίζει την κοινωνία μας, για την αναποτελεσματικότητα των πολιτικών σχεδιασμών και των αιρετών αρχόντων, για την αδιέξοδη οικονομική κρίση, για την οικονομική αιμορραγία των οικογενειών τους που μοιάζει να μην πιάνει τόπο και να μην έχει αντίκρισμα, για την έλλειψη ελπίδας για εργασία στο τόπο μας, για τη μαζική μετανάστευση των νέων και μορφωμένων ανθρώπων στο εξωτερικό, με αυξημένες τις πιθανότητες να είναι χωρίς επιστροφή.
Γνωρίζουν οι νέοι σήμερα, σε αντίθεση με ότι γινόταν παλαιότερα, με τη βοήθεια της τεχνολογίας και του διαδικτύου, πλήρως το περιεχόμενο σπουδών, τους επιστημονικούς κλάδους, το εκπαιδευτικό προσωπικό των σχολών, καθώς και το συγγραφικό και ερευνητικό έργο των καθηγητών/-τριών στις σχολές που ενδιαφέρονται να φοιτήσουν.
Από την άλλη είναι άραγε σε θέση να γνωρίζουν εάν η σχολή της προτίμησής τους θα επιβιώσει της επικείμενης συγχώνευσης των ΑΕΙ και ΤΕΙ της χώρας λόγω οικονομικών προβλημάτων; Γνωρίζουν εάν οι γονείς τους θα έχουν την οικονομική δυνατότητα να ανταπεξέλθουν στα αυξημένα έξοδα της διαβίωσης σε μια άλλη πόλη από αυτή στην οποία είναι το πατρικό τους σπίτι; Τα σημαντικότερο: παλιότερα η ύπαρξη του απολυτηρίου Γυμνασίου, του πανεπιστημιακού πτυχίου στη συνέχεια, αρκούσε για να διεκδικήσει κανείς μια θέση εργασίας. Στις μέρες ο ανταγωνισμός προσόντων των νέων έχει φτάσει σε τέτοιο σημείο, ώστε στη συνείδηση παιδιών και γονιών να αποτελεί πλέον η απόκτηση και μεταπτυχιακού τίτλου και αναγκαία και ορισμένες φορές μη επαρκή συνθήκη. Συνεπώς το άγχος για την πορεία των επικείμενων σπουδών επεκτείνεται και πέραν του χρονικού ορίζοντα των χρόνων της φοίτησης σε πτυχιακό επίπεδο.
Να χαρεί λοιπόν ή να προβληματιστεί ο νέος σήμερα φοιτητής στην Ελλάδα της κρίσης και τι άραγε να συμβουλεύσει κανείς τα παιδιά που βρίσκονται σε αυτό το καίριο για τη ζωή τους σημείο;
Καταρχάς εκτιμώ ότι η οικονομική κρίση έβαλε και σε αυτό το θέμα σε μια πιο λογική και ρεαλιστική οπτική. Πολλές οικογένειες σταθμίζουν με περισσότερη περίσκεψη την προοπτική των σπουδών των παιδιών τους. Δηλ. όχι σπουδές οπουδήποτε προκειμένου “να έχουμε να λέμε” στον κοινωνικό μας περίγυρο ότι κάπου πέρασε και το δικό μας παιδί ή για να εξασφαλίσουμε τη χρονική αναβολή του φάσματος της ανεργίας. Για τους μη επιτυχόντες στα δημόσια ΑΕΙ και ΤΕΙ, η πληθώρα των προσφορών για σπουδές σε ιδιωτικά ιδρύματα σε  Ελλάδα και εξωτερικό,  πρέπει να διερευνηθεί και να σταθμιστεί σε βάθος πριν την τελική επιλογή. Πρέπει να σταθμιστούν οι παράμετροι των προσωπικών ενδιαφερόντων των παιδιών, των δεξιοτήτων τους και της διάθεσης που έχουν να δεσμευτούν σοβαρά με το αντικείμενο των σπουδών τους.
Δεν σπανίζουν εξάλλου στη δημόσια τριτοβάθμια εκπαίδευση και τα φαινόμενα των αιωνίων φοιτητών που εγκλωβίστηκαν σε μια “αναγκαστική” επιλογή σπουδών γιατί δεν θέλησαν να ξαναπεράσουν τις “συμπληγάδες” των Πανελλαδικών εξετάσεων. Πρέπει επίσης τα παιδιά να συνειδητοποιήσουν ότι οι εποχές των “παχιών αγελάδων” που απολάμβαναν μια τρυφηλή φοιτητική ζωή και όπου οι γονείς έσπευδαν να τους εξασφαλίσουν όλες τις ανέσεις και την πολυτελή διαβίωση, έχουν παρέλθει ανεπιστρεπτί. Οι εποχές απαιτούν περισσότερο από ποτέ να επικεντρωθούν στον εκπαιδευτικό τους στόχο, να αξιοποιούν το χρόνο σπουδών για να διευρύνουν τους πνευματικούς τους ορίζοντες, να προσπαθήσουν να εντοπίσουν μέσα στη σχολή τους/τις καθηγητές/-τριες που έχουν κατάρτιση, εκπαιδευτική και ερευνητική επάρκεια που θα τους βοηθήσει να αποκτήσουν γνωστικές βάσεις σε αυτό που σπουδάζουν και που ενδεχομένως θα αποτελέσουν το εφαλτήριο για περαιτέρω εκπαίδευση και εξειδίκευση. Όχι στα χαμένα χρόνια στα φοιτητικά έδρανα γιατί “οι καιροί ου μενετοί”.
Όσο για τα παιδιά που δεν κατάφεραν φέτος την πολυπόθητη εισαγωγή τους στα ΤΕΙ και ΑΕΙ, ισχύει η ρήση “κάθε εμπόδιο για καλό”. Ο χρόνος που θα ακολουθήσει θα τους βοηθήσει να κατανοήσουν αν αυτό που επιθυμούν αξίζει το τίμημα της προσπάθειας που πρέπει να καταβάλουν. Αν επιπλέον οι κακοί χειρισμοί στη διάρκεια της προσπάθειας, απαιτούν άλλη διαχείριση χρόνου, κόπου, διαβάσματος, ψυχολογικής αντιμετώπισης του εγχειρήματος. Δεν χάθηκαν τα χρόνια για μια νέα πιο συνειδητή, κατασταλαγμένη και ώριμη προσπάθεια. Γιατί η επιτυχία έχει μεγαλύτερη αξία όταν γνωρίζει κανείς το διακύβευμα της προσπάθειας, το έπαθλο του μαραθώνιου δρόμου που στο τέλος του δεν στέφει απλώς με επιτυχία αυτόν που αγωνίστηκε να φτάσει στο τέρμα, αλλά του πρόσφερε την ωριμότητα, την ενσυναίσθηση της διαδρομής και την αξία της προσπάθειας.
Όσο για τα χρόνια της κρίσης, σημασία έχει να θυμάται κανείς το πώς οι γεροντότεροι από εμάς, αντιμετώπισαν δυσανάλογες με τις σημερινές δυσκολίες και στερήσεις και ωστόσο κατάφεραν μέσω της μόρφωσης να εξοπλίσουν τον εαυτό τους με εφόδια και δεξιότητες. Το αγαθό της μόρφωσης ποτέ δεν πάει χαμένο....Όλοι βρίσκουν κάποια στιγμή το δρόμο τους, αρκεί να αγαπούν αυτό που σπούδασαν και να αγωνίζονται για να κάνουν το επαγγελματικό τους όνειρο πραγματικότητα.
Και κάτι τελευταίο για τους γονείς. Οι Πανελλαδικές εξετάσεις στη ζωή των παιδιών μας είναι ένας σταθμός. Για το ταξίδι αυτό δεν είναι όλα τα παιδιά το ίδιο προετοιμασμένα και ώριμα να ανταπεξέλθουν στις κακουχίες. Πολλά θα εγκαταλείψουν στη διαδρομή. Το σημαντικό είναι σε αυτό το κουραστικό και ψυχοφθόρο ταξίδι τα παιδιά να μην χάσουν τον εαυτό τους, να μην αλλοτριωθούν από το άγχος, την αγωνία και την υπερπροσπάθεια. Η επαγγελματική αποκατάσταση σήμερα περισσότερο από ποτέ είναι όχι μόνο αμφίβολη αλλά και τις περισσότερες φορές ασύνδετη με το αντικείμενο σπουδών των παιδιών. Σημασία έχει να σταθούμε πλάι στα παιδιά που πέτυχαν να εισαχθούν ή όχι συμβουλευτικά, ενθαρρυντικά και με κανόνα την ορθολογική αντιμετώπιση απέναντι στην έννοια της επιτυχίας που έχει χάσει πλέον τον πανηγυρικό της χαρακτήρα. Έχει περάσει ακόμη και στις εφημερίδες στην Ελλάδα της κρίσης και του Μνημονίου ως δεύτερη, τρίτη είδηση γιατί προηγούνται οι περικοπές και η αναζήτηση των εκατομμυρίων ευρώ που μονίμως μας λείπουν....